17 juli 2016: 16e Zondag door het jaar

Genesis 18,1-10a en Lucas 10,38-42, C-Jaar

VERKONDIGING

‘Wat gaat het allemaal snel voorbij’, is een conclusie welke je mensen vaak hoort uitspreken. Een nieuw jaar is nog maar net begonnen, of we zijn al weer halverwege; naar een vakantieperiode kijk je uit en als het dan zover is gaat het snel voorbij; de zomer is nog maar net begonnen of de herfst breekt al weer aan.

Dat gevoelen dat alles zo snel voorbij gaat wordt vandaag in verhaal vorm ook heel goed uitgebeeld bij Abraham over wie we zojuist hoorden voorlezen. Zijn leven begint langzamerhand voorbij te gaan. Nadat al veel seizoenen van zijn leven verstreken zijn, komen wij het verhaal binnen op het moment dat de oude Abraham onder de eiken van Mamre zit te middagdutten onder het zeildoek van de tent opening. Hij is wat je noemt ‘onder zeil’.

Mensen die wel eens met een tent op vakantie zijn geweest of dezer dagen weer gaan, zullen niet zo veel fantasie nodig hebben om het zich een beetje te kunnen voorstellen: zomaar voor je tent zitten suffen in het zonnetje en dan tussendoor wat wegdromen over wat er zoal gebeurd is en gebeuren kan in het leven van alle dag.

En dan horen we Jezus vandaag zeggen: ‘slechts een ding is nodig’. Wat kan daarmee bedoeld zijn? Het lijkt beslist iets om wat verder over na te denken.

Wanneer we de twee schriftlezingen van vandaag wat tot ons laten doorwerken, zouden we misschien kunnen zeggen: het is nodig dat je op het juiste moment die dingen doet, die het leven op dat moment van je vraagt. Van Abraham, zo vertelt het verhaal, wordt op dat bewuste moment gevraagd dat hij de vreemdelingen naar ’s lands wijs en ’s lands eer gastvrij ontvangt.
Van Martha, zo vertelt het evangelie, wordt op dat moment gevraagd dat ze Jezus en de zijnen gastvrij ontvangt en van Maria, de zuster van Martha, op dat moment dat ze luistert naar het verhaal dat hun gast te vertellen heeft.

Het heeft er heel veel van weg dat de beide bijbel lezingen van vandaag ons willen voorhouden dat je steeds datgene moet doen waarvan je op het gegeven moment vindt dat je er de ander en jezelf het meest mee dient … Soms moet je zijn zoals Abraham, soms zoals Martha en soms zoals Maria. De ene keer zal alle aandacht gevraagd worden om iedereen gastvrij in je huis te ontvangen en vooral ook – zoals Abraham dat doet – in je hart. Het kan voor je gevoel o zo belangrijk zijn dat je jouw verhaal aan de ander kunt vertellen, dat je het kwijt kunt, maar soms is het beter om naar het verhaal van de ander te luisteren en je daar voor open te stellen. En het kan zeker ook zo zijn dat het op een bepaald moment van belang is dat de ander niets tekort komt en dat je daarom met het nodige komt aandragen. Alles bij elkaar genomen lijkt het er op dat we horen zeggen (dat ons wordt voorgehouden): we moeten die dingen doen, die op dat moment nodig zijn met het oog op ieders bestwil.

En ik hoor of zie u nu al denken: ja het klinkt allemaal zo simpel, maar als je je oren en ogen goed de kost geeft dan blijkt het allemaal veel ingewikkelder te zijn. Vaak zijn we met onze gedachten al weer een eind verder en zien we niet of nauwelijks meer waaraan er op dit moment eigenlijk behoefte is. ‘Iedere dag zit vol ontmoetingen’. Hoorden we in de eerste lezing, maar daar stond wel direct achter: ‘Als je ze maar wilt zien’, en daar weer achter stond: ‘dat heeft alles te maken met … in het moment kunnen zijn’.

Ja, leven in het hier en nu is veel vlugger gezegd dan gedaan en kan soms een uitzichtloos gevoel geven. Het waanzinnige gebeuren van afgelopen donderdag avond in Nice is daar een duidelijk voorbeeld van: we kunnen en mogen er niet aan voorbij gaan, we moeten er bij vertoeven, we mogen er niet in blijven steken, enkel aan onszelf denken en de rest aan zijn of haar lot overlaten.

We mogen er niet bij indutten, want het komt mij voor dat die vorm in de eerste lezing als over Abraham wordt gesproken niet direct bedoeld wordt. Het verhaal laat Abraham slapen, een prachtig verhaal om te schilderen dat hier de mens niet met zichzelf bezig is, maar ontvankelijk is voor het geheim dat zich onverhoeds kan aandienen. ‘Gij geeft het uw beminden in de slaap’, zo zingen we in een lied dat velen van ons waarschijnlijk kennen.
In de slaap wakker worden, gewekt worden, tot inzicht komen om met Abraham meer op Martha en Maria te kunnen lijken en als zij te zijn.

Denis Hendrickx o.praem
Abt van Berne